Rynek owoców i warzyw w Polsce

29 sierpień 2017

Produkcja owoców w Polsce w 2016 r. wyniosła, według danych GUS, ok. 4,6 mln ton, wobec 4,05 mln ton w roku poprzednim. Najbardziej zwiększyły się zbiory gruszek i śliwek (o ponad 20%). Produkcja jabłek wzrosła o 14,6% do 3,6 mln ton. Mniejsze były jedynie zbiory truskawek i malin.
 Zbiory warzyw gruntowych zwiększyły się o 20% do niemal 4,5 mln ton, a warzyw spod osłon wzrosły o 6,1% do 1,1 mln ton. W UE zbiory owoców wzrosły z 39 do 39,5 mln ton, a warzyw o ok. 3% do 64,3 mln ton. Wzrost produkcji w większości krajów europejskich spowodowany był korzystnymi warunkami meteorologicznymi dla upraw ogrodniczych w całym okresie wegetacji.
 W wyniku wzrostu zbiorów produkcja przetworów owocowych była w Polsce w sezonie 2016/17 o ok. 20 tys. ton większa niż w sezonie poprzednim i wyniosła 1,15 mln ton. Decydujący był wzrost produkcji przetworów wytwarzanych z wiśni, porzeczek czarnych, malin oraz śliwek (głównie mrożonek i soków zagęszczonych). Zmniejszyła się tylko produkcja przetworów wytwarzanych z truskawek. Produkcja przetworów warzywnych wzrosła o ok. 4% do 1245 tys. ton. Większa była produkcja wszystkich grup przetworów, a najbardziej, do rekordowego poziomu 650 tys. ton wzrosła produkcja warzyw mrożonych. W sezonie 2016/17 Polska umocniła się na pozycji największego w UE producenta owoców mrożonych i zagęszczonych soków owocowych i drugiego po Belgii producenta warzyw mrożonych. Łączna produkcja soków pitnych, nektarów i napojów owocowych i owocowo-warzywnych zwiększyła się z 1,75 mln ton do rekordowego poziomu 1,87 mln ton. Decydujący był wzrost produkcji soku jabłkowego, w tym przede wszystkim soków NFC. W 2016 r. sytuacja finansowa przedsiębiorstw przemysłu owocowo-warzywnego była równie dobra jak w roku poprzednim, stąd większość firm nie miała kłopotów z zakupem surowców.
 W sezonie 2016/17 łączny wolumen eksportu świeżych produktów ogrodniczych wyniósł 1,76 mln ton, wobec 1,68 mln ton w sezonie poprzednim. Eksport jabłek, dominujących w sprzedaży świeżych owoców i warzyw wzrósł z 985 tys. ton do ok. 1 mln ton. Zwiększyła się przede wszystkim sprzedaż do Białorusi. Poziom eksportu jabłek do tego kraju w sezonie 2016/17 zbliżony był do wielkości sprzedaży do Rosji, przed wprowadzeniem przez ten kraj w sierpniu 2014 r. embarga na przywóz z krajów UE świeżych, mrożonych oraz suszonych owoców i warzyw. W sezonie 2016/17 mniejszy niż w sezonie poprzednim był tylko eksport malin, truskawek i pomidorów. Eksport przetworów owocowych i warzywnych wzrósł z 1,61 do 1,67 mln ton. Eksport mrożonych owoców i warzyw zwiększył się o ok. 2% do 805 tys. ton, a zagęszczonych soków owocowych o ok. 4% do 345 tys. ton. Mniejszy niż w sezonie 2015/16 był jedynie wolumen zagranicznej sprzedaży marynat warzywnych (głównie ogórków konserwowych i keczupu), a także eksport i reeksport suszonej cebuli oraz konserwowej kukurydzy. Średnie ceny eksportowe niemal wszystkich owoców, warzyw i ich przetworów były niższe w sezonie poprzednim. Wzrosły jedynie ceny truskawek i ich przetworów. W wyniku spadku cen wartość eksportu owoców i warzyw świeżych spadła z 839,2 do 833 mln euro, a przetworów owocowych i warzywnych z 1683 do 1676 mln euro. Łączne wpływy z eksportu produktów ogrodniczych obniżyły się z 2,52 mld euro do 2,51 mld euro, a razem z pieczarkami i ich przetworami pozostały na poziomie 2,96 mld euro. Stanowiło to 12,0% wartości eksportu produktów sektora rolno-spożywczego, wobec 12,2% w sezonie 2015/16.
 Import owoców południowych, stanowiących ponad 90% łącznego wolumenu przywozu owoców świeżych, zmniejszył się z 1,37 do 1,31 mln ton. Spadek przywozu spowodowany był wzrostem cen niemal wszystkich owoców innych stref klimatycznych. Najbardziej spadł przywóz pomarańcz, nektaryn, owoców kiwi i arbuzów. Nieznacznie większy był jedynie wolumen przywozu cytryn, a także owoców awokado i kaki. Spośród owoców strefy umiarkowanej wzrósł tylko import śliwek i żurawin. Większe zbiory krajowe spowodowały zmniejszenie przywozu niemal wszystkich warzyw świeżych. Wzrósł jedynie import papryki i kalafiorów. Istotny wpływ na spadek przywozu pomidorów, ogórków i sałaty miał bardzo wysoki poziom cen importowych tych produktów w pierwszej połowie 2017 r., spowodowany małą podażą w południowych krajach UE. W grupie przetworów owocowych i warzywnych zwiększył się przywóz mrożonych i suszonych owoców (głównie mrożonych jagód i suszonych śliwek), zagęszczonego soku pomarańczowego, przecierów z owoców południowych, konserwowych ananasów, marynat warzywnych i pomidorów w puszkach. Mniejszy był natomiast przywóz mrożonych i suszonych warzyw, koncentratu pomidorowego, konserwowych brzoskwiń i przetworów z orzechów. Łączny wolumen przywozu przetworów owocowych i warzywnych obniżył się o 1% do 654 tys. ton. Dodatnie saldo handlu owocami, warzywami i ich przetworami zwiększyło się z 256 do 300 mln euro, a bez pieczarek i ich przetworów ujemne saldo handlu obniżyło się ze 171 do 119 mln euro.
 W 2016 r. udział krajów UE w wartości eksportu owoców, warzyw i ich przetworów wyniósł 79,3%, wobec 79,8% w roku poprzednim. Udział pozostałych krajów (bez krajów WNP) wzrósł z 7,5 do 8,1%. Udział Białorusi zwiększył się z 6,1 do 7,5%. Wzrost udziału Białorusi w wartości zagranicznej sprzedaży był mniejszy niż w wolumenie eksportu, w wyniku bardzo niskich średnioważonych cen produktów eksportowanych do tego kraju.
 Ceny skupu niemal wszystkich owoców i warzyw były w sezonie 2016/17 niższe niż w sezonie poprzednim. Wzrosły jedynie ceny truskawek, czereśni, porzeczek oraz kalafiorów. Opłacalność uprawy większości produktów ogrodniczych znacząco się pogorszyła. Głęboko nieopłacalna pozostała produkcja porzeczek czarnych.
 Ocenia się, że w sezonie 2016/17 przeciętne ceny detaliczne owoców i ich przetworów zwiększyły się w relacji do sezonu poprzedniego o ok. 3,6%, a ceny warzyw i ich przetworów o ok. 2,7%. Decydujący był wzrost cen większości owoców południowych i znacznie wyższy w pierwszej połowie 2017 r. w porównaniu z pierwszą połową roku poprzedniego poziom cen pochodzących z importu pomidorów, ogórków, kalafiorów i warzyw sałatowych. W wyniku wzrostu cen spożycie owoców i ich przetworów zmniejszyło się z 43,4 do 42,6 kg/osobę, a warzyw i ich przetworów z 58,3 do 58,2 kg/osobę.
 Udział spożycia w rozdysponowaniu wolumenu krajowej podaży owoców świeżych wytwarzanych w Polsce (eksport, spożycie, dostawy do przetwórstwa) zmniejszył się z 28 do 27%, a warzyw z 46 do 44%. Udział eksportu w podaży owoców pozostał na poziomie 19%, a w podaży warzyw wzrósł z 11 do 12%. W sezonie 2016/17 dostawy do przetwórstwa stanowiły 54% podaży owoców i 44% podaży warzyw, wobec odpowiednio 52 i 43% w sezonie poprzednim.
 W 2017 r. zbiory owoców będą znacząco mniejsze niż w roku poprzednim. Spowodowane to będzie silnymi przymrozkami w kwietniu i maju, które spowodowały uszkodzenia kwiatów i podstaw zawiązków większości gatunków owoców. Najbardziej obniży się produkcja wiśni, czereśni, brzoskwiń i moreli. Nie zmienią się natomiast znacząco zbiory większości warzyw gruntowych, ale ostateczny ich poziom zależał będzie od warunków atmosferycznych latem i jesienią. Ceny skupu większości owoców będą wyższe niż w 2016 r. Wzrosną też w relacji do niskich po zbiorach w 2016 r. ceny skupu warzyw (głównie kapustnych i korzeniowych). Wzrost cen może nie zrekompensować spadku zbiorów owoców, stąd sytuacja dochodowa ich producentów w sezonie 2017/18 może być gorsza niż w sezonie poprzednim.
 W sezonie 2017/18, mniejsza niż w sezonie 2016/17 będzie produkcja przetworów owocowych, w tym głównie mrożonek i zagęszczonych soków owocowych. Mniejsza będzie skala spadku produkcji przetworów warzywnych. Utrzyma się natomiast tendencja wzrostowa produkcji soków, nektarów oraz napojów owocowych i owocowo-warzywnych.
 W wyniku spodziewanego wzrostu cen eksportowych większości produktów ogrodniczych i ich przetworów (zwłaszcza przetworów z wiśni, truskawek i jabłek) łączne wpływy z eksportu tych produktów obniżą się mniej niż wolumen sprzedaży. Ceny importowe większości owoców i warzyw oraz ich przetworów powinny być niższe niż w sezonie 2016/17. Decydujący będzie spodziewany spadek cen w pierwszej połowie 2018 r. w porównaniu do bardzo wysokich w pierwszej połowie roku poprzedniego. Saldo handlu zagranicznego owocami, warzywami i ich przetworami pozostanie ujemne, choć może się zmniejszyć w wyniku znaczącego spadku wartości przywozu produktów warzywnictwa.
 W sezonie 2017/18 zwiększą się ceny detaliczne i spadnie konsumpcja owoców i ich przetworów. Spodziewany spadek cen warzyw pochodzących z importu spowodować może zmniejszenie przeciętnych cen detalicznych warzyw i zwiększenie ich spożycia.

Materiały: IERGŻ-BIP, Analizy

 

Przeczytaj również:

TSW - targi owocnych spotkań

19 styczeń 2018
W dniach 10 i 11 stycznia 2018 roku w Ptak Warsaw Center odbyła się VIII edycja Targów Warzywnictwa i Sadownictwa. TSW 2018 były rekordowe i w pełni zasłużyły na miano TARGÓW OWOCNYCH SPOTKAŃ. W tegorocznej edycji targów udział wzięło 328 wystawców, a centrum wystawowe odwiedziło 15 503 osób. Wygłoszonych zostało 60 wykładów. Na targach nie zabrakło również Platformy Współpracy Handlowej POLAND FRUITS, która zaprezentowała najnowsze wydanie swojego czasopisma, dedykowanego prezentacji produktów oraz niezbędnego technicznego know-how. »

Czy polskie wina mogą konkurować z zagranicznymi gigantami?

8 styczeń 2018
Rynek alkoholi jest dynamiczny, a zapotrzebowanie na wyroby regionalne, autentyczne i wysokiej jakości to jeden z najsilniejszych trendów rynku spożywczego w Polsce i Europie. Branża spirytusowa w Polsce jest istotnym elementem polskiej gospodarki a polska wódka jest jedyną polską marką globalną obecną na wszystkich rynkach całego świata. Rośnie sprzedaż wina, piwa regionalnego, wódki premium i whisky. Świadomość polskiego konsumenta jest na coraz wyższym poziomie, zwłaszcza jeżeli chodzi o dobór szczepów i regionów. »

Rekordowa edycja Targów Sadownictwa i Warzywnictwa już w styczniu!

5 styczeń 2018
W dniach 10 i 11 stycznia 2018 roku w Ptak Warsaw Expo odbędzie się VIII edycja Targów Sadownictwa i Warzywnictwa. TSW to największa branżowa impreza w Europie Środkowo-Wschodniej, dająca możliwość poznania innowacyjnych technologii i najświeższej wiedzy praktycznej z branży ogrodniczej. Na 18 000 metrach kwadratowych ponad 320 wystawców zaprezentuje bogatą ofertę środków produkcji: innowacyjne nawozy, środki ochrony roślin, artykuły wspierające produkcję ogrodniczą. »
Partnerzy