Szparagi i owoce jagodowe pod presją klimatu, kosztów pracy i automatyzacji

22 wrzesień 2026

Sektor szparagów i owoców jagodowych wchodzi w kolejny sezon w warunkach coraz większej zmienności. Producenci mierzą się jednocześnie z niestabilną pogodą, rosnącymi kosztami pracy, presją na efektywność zbiorów oraz silniejszą konkurencją międzynarodową. Coraz większego znaczenia nabierają mechanizacja, nowe odmiany, technologie uprawy oraz rozwiązania ograniczające ryzyko produkcyjne.

Aktualne informacje branżowe pokazują, że sytuacja różni się znacząco w zależności od rynku i kategorii produktowej. W przypadku malin Europa i Afryka Północna zmagają się z ograniczeniami podaży, podczas gdy w Ameryce Północnej wysokie wolumeny wywierają presję na ceny. W produkcji truskawek jednym z najważniejszych problemów pozostają z kolei ekstremalne warunki pogodowe i wzrost kosztów.

Rynek malin: niedobory w Europie, większa podaż w Ameryce Północnej

Globalny rynek malin charakteryzuje się obecnie wyraźnym zróżnicowaniem regionalnym. Europa i Afryka Północna doświadczają problemów klimatycznych i logistycznych, które ograniczają dostępność produktu i wpływają na wzrost cen.

Inna sytuacja panuje w Ameryce Północnej, gdzie wysokie wolumeny podaży wywierają presję na poziom cen.

Tak duże różnice pomiędzy rynkami pokazują rosnące znaczenie elastycznego zarządzania dostawami oraz możliwości korzystania z różnych źródeł zaopatrzenia.

Raspberry market: between European shortage and North American surplus

Truskawki – silny popyt, ale coraz trudniejsze warunki produkcji

Sezon truskawkowy 2026 na półkuli północnej przebiega pod znakiem ekstremalnych zjawisk pogodowych i rosnących kosztów produkcji.

Popyt pozostaje mocny, jednak producenci muszą funkcjonować w coraz bardziej zmiennym otoczeniu rynkowym. Globalna konkurencja powoduje dodatkową presję na koszty, jakość i terminowość dostaw.

W praktyce coraz większego znaczenia nabierają odmiany lepiej dostosowane do konkretnych systemów produkcji i zmieniających się warunków klimatycznych.

Global Strawberry Market: High Tension from Climate and competition

Kara® jako odmiana dostosowana do agrowoltaiki

Jednym z kierunków rozwoju jest wykorzystanie agrowoltaiki, czyli łączenie produkcji rolniczej z instalacjami fotowoltaicznymi.

Przykładem jest gospodarstwo producenta Erica Tovo o powierzchni 6 ha, z czego 2 ha wykorzystują szklarnie fotowoltaiczne. W takich warunkach stosowana jest odmiana truskawki Kara®, która według przedstawionych doświadczeń dobrze sprawdza się w warunkach częściowego zacienienia.

Przypadek ten jest istotny z punktu widzenia dyskusji o możliwości łączenia produkcji energii z zachowaniem odpowiedniej wydajności produkcji ogrodniczej.

The Kara® strawberry variety is well suited to agrivoltaics

Meksyk jednym z najważniejszych producentów szparagów

Na światowym rynku szparagów dużą rolę odgrywa Meksyk, który obok Chin i Peru należy do największych producentów i eksporterów tego warzywa.

Produkcja w Meksyku wynosi około 300 tys. ton, a zdecydowana większość trafia na eksport do Stanów Zjednoczonych.

Tak silne powiązanie z jednym dużym rynkiem odbiorczym pokazuje znaczenie Meksyku w północnoamerykańskim łańcuchu dostaw szparagów.

Mexico, a key player in global asparagus production

Nowe folie mają ułatwić produkcję białych szparagów

Zmieniające się warunki pogodowe oraz rosnące koszty pracy skłaniają producentów do poszukiwania nowych rozwiązań technologicznych.

Firma Europlastic testowała w poprzednim sezonie nową obszywaną folię do szparagów Asparatech Black/Grey.

Rozwiązanie powstało w odpowiedzi na coraz bardziej nieprzewidywalne warunki pogodowe oraz koszty pracy, które mają szczególne znaczenie w produkcji białych szparagów.

Europlastic trials promising new black/grey asparagus film

Automatyzacja zbioru szparagów wchodzi w kolejną fazę

Jednym z najważniejszych kierunków technologicznych pozostaje automatyzacja zbiorów.

Po kilku sezonach prób polowych prowadzonych we Francji i Niemczech firma Sylektis rozwija projekt robota AsperCut.

Maszyna zwiększyła swoją wydajność i jest obecnie dostępna również do zbioru zielonych szparagów. Producent oferuje już maszyny seryjne z myślą o sezonie 2027.

To istotny krok w kierunku ograniczenia zależności branży od pracy ręcznej, która pozostaje jednym z największych kosztów produkcji szparagów.

AsperCut takes another step towards automated asparagus harvesting

Temat automatyzacji będzie również przedmiotem Asparagus Robot Meet-up, podczas którego porównywane będą doświadczenia związane ze zbiorem ręcznym i robotycznym oraz perspektywy dalszego rozwoju technologii.

Asparagus Robot Meet-up

Borówki – Planasa testuje w pełni mechaniczny zbiór

Podobne wyzwania związane z dostępnością pracowników i kosztami produkcji dotyczą sektora borówki.

Na plantacji Planasa we Francji prowadzone są próby zmierzające do wdrożenia 100% mechanicznego zbioru. W warunkach produkcyjnych testowany jest kombajn Harvy500 firmy Fine Field.

Projekt nie ogranicza się wyłącznie do zastąpienia zbioru ręcznego maszyną. Wymaga również dostosowania podejścia agronomicznego do uprawy, tak aby rośliny, sposób prowadzenia plantacji i organizacja zbiorów współpracowały z technologią mechaniczną.

Blueberries: Planasa is betting on 100% mechanical harvesting

Borówka również jako narzędzie dywersyfikacji gospodarstw

Owoce jagodowe mogą być także sposobem na rozszerzenie profilu produkcji gospodarstwa.

Przykładem jest Ferrussac domain estate w Lot-et-Garonne, gospodarstwo działające od pięciu pokoleń, które zdecydowało się na strategiczną dywersyfikację poprzez produkcję borówek.

W tym przypadku postawiono jednak na zupełnie inne podejście niż pełna mechanizacja – owoce zbierane są w 100% ręcznie, aby zachować ich jakość, świeżość i właściwe parametry przechowalnicze.

A successful diversification thanks to blueberries

Sprzedaż bezpośrednia pozostaje alternatywną strategią

Nie wszyscy producenci koncentrują się na dużych sieciach dystrybucji. Farm du Pont D’Achelles rozwija model oparty na sprzedaży bezpośredniej poprzez własny sklep, automaty vendingowe i lokalne targowiska.

Istotnym elementem strategii jest możliwie wczesne wejście na rynek z pierwszymi produktami sezonowymi – przede wszystkim szparagami i owocami jagodowymi.

Model pokazuje, że obok dużych, zautomatyzowanych gospodarstw nadal istnieje przestrzeń dla lokalnych producentów budujących przewagę poprzez krótki łańcuch dostaw, świeżość i bezpośrednią relację z konsumentem.

Early harvest and direct sales: winning choices at Farm du Pont D’Achelles

Kolejne miesiące pod znakiem technologii i zmian klimatycznych

W najbliższych miesiącach uwaga branży będzie coraz silniej koncentrować się na technologiach produkcji, automatyzacji oraz dostosowaniu gospodarstw do zmian klimatycznych.

W grudniu zapowiadane są m.in. informacje dotyczące zadarnienia między rzędami szparagów oraz nowych rozwiązań dla uprawy szparagów i truskawek prezentowanych podczas targów w Karlsruhe.

Z kolei w lutym 2027 roku głównymi tematami mają być podłoża uprawowe, materia organiczna, zmiana klimatu oraz innowacje prezentowane podczas targów SIVAL w Angers w styczniu 2027 roku.

Wspólnym mianownikiem tych tematów jest poszukiwanie sposobów na utrzymanie rentowności i jakości produkcji w warunkach coraz większej presji kosztowej, niedoboru pracowników oraz niestabilności klimatycznej.

Źródło: materiały BEFVE.

Przeczytaj również:

Partnerzy