
Globalne ocieplenie to nie tylko coraz cieplejsze lata. To także gwałtowne, nieprzewidywalne zmiany pogody – nagłe ochłodzenia, zimowe fale upałów czy długie okresy bez słońca. Dla producentów truskawek te „humory klimatu” stają się realnym zagrożeniem, szczególnie w okresie kwitnienia i formowania owoców.
Dawniej przewidywalne sezony uprawowe coraz częściej przypominają grę w ruletkę. Wystarczy kilka nietypowych, pochmurnych lub chłodnych dni, aby:
opóźnić kwitnienie,
ograniczyć zapylenie,
zmniejszyć liczbę zawiązków,
obniżyć poziom cukrów w owocach.
Z kolei nagłe fale ciepła wiosną mogą powodować:
zbyt wczesne kwitnienie, zanim rośliny będą gotowe,
poparzenia kwiatów i miękkie owoce,
zwiększoną presję szkodników, takich jak przędziorki.
Truskawki są roślinami fotoperiodycznymi – silnie reagują na długość dnia, jakość światła i umiarkowaną temperaturę. Ich fizjologia została przystosowana do stabilnych warunków, dlatego nagłe zmiany zaburzają kluczowe procesy:
Spadek fotosyntezy w czasie pochmurnych dni ogranicza produkcję cukrów.
Wiosenne przymrozki uszkadzają młode pąki i spowalniają aktywność korzeni.
Nadmierne ciepło obniża jędrność owoców i skraca ich trwałość pozbiorczą.
Skutki dla plonu są wyraźne:
3–4 dni ograniczonego nasłonecznienia mogą obniżyć zawartość cukrów w owocach nawet o 15–20%.
Nagły stres cieplny w czasie kwitnienia może spowodować 20–40% opadanie zawiązków.
Późne ochłodzenia sprzyjają deformacjom owoców i niepełnemu zapyleniu.
Aby ograniczyć ryzyko strat, plantatorzy powinni działać proaktywnie, a nie reaktywnie:
Stosować agrowłókniny, tunele lub siatki cieniujące z wyprzedzeniem.
Monitorować mikroklimat przy użyciu lokalnych stacji pogodowych i czujników.
Planować zabiegi dolistne (np. saletra wapniowa, bor) przed spodziewanym stresem pogodowym.
Zapewnić dobre odprowadzanie wody i cyrkulację powietrza w strefie korzeniowej.
Kontrolować synchronizację kwitnienia – rozciągnięty okres kwitnienia oznacza nierówny zbiór.
Truskawki mogą być słodkie, ale ich uprawa w 2025 roku wymaga radzenia sobie z coraz bardziej „gorzka” nieprzewidywalnością klimatu. Globalne ocieplenie nie postępuje już powoli – przypomina raczej rollercoaster. A czasem zaledwie trzy pochmurne dni mogą zadecydować o opłacalności całego sezonu.
Materiały prasowe: Pelemix Ltd.

